Nieuws

Twentse familie van guerrillastrijdster Tanja Nijmeijer over haar biografie: 'Dit zijn haar keuzes'

De Twentse guerillastrijdster Tanja Nijmeijer deed met haar autobiografie veel stof opwaaien.
De Twentse guerillastrijdster Tanja Nijmeijer deed met haar autobiografie veel stof opwaaien. © RTV Oost
Ja, hij heeft de biografie gelezen. Maar wat hij ervan vindt en de rest van de familie? "Daarover doe ik geen uitspraken." Wat wel vast staat: het levensverhaal van de Denekampse guerillastrijder Tanja Nijmeijer is bepaald niet onopgemerkt aan haar Twentse familie voorbij is gegaan.
Ineens stond ze deze week weer in het middelpunt van de belangstelling. Tanja Nijmeijer, geboren en getogen in Denekamp, en in een later leven wereldnieuws als lid van de Colombiaanse guerrillabeweging FARC. Officieel een communistisch getinte beweging die opkwam voor onderdrukte burgers, maar tegelijk gevreesd en berucht om z'n wrede aanslagen en een vrijheidsstrijd die grotendeels werd gefinancierd door met bloed besmeurd drugsgeld.

Buitenbeentje

De afgelopen week publiceerde Tanja haar biografie waarin ze uitgebreid haar jeugd in Twente beschrijft. Ze woont in een dorp dat eigenlijk al snel te klein voor haar is en waar ze zich overduidelijk niet thuis voelt, zo wordt al snel duidelijk. Zeker niet omdat ze zich op school een buitenbeentje voelt. Op de basisschool en later het Carmellyceum in Oldenzaal. Hoe ze urenlang op de wc zit te lezen ("de enige plek waar niemand mij lastigviel") en hoe ze als twaalfjarige 'Inleiding tot de psychoanalyse' van Freud in de lokale bieb leent.
"Vaak leende ik vier tot vijf boeken per week in de piepkleine bibliotheek die Denekamp rijk was".
En ze schrijft over de danslessen bij Kolmschot in Oldenzaal. Want het is op het Twentse platteland nu eenmaal gebruikelijk dat opgroeiende jongeren naar de dansschool worden gestuurd. "Daar leerden we de foxtrot en de wals dansen."
Lees meer:

Dagboek

Al sinds haar tiende houdt ze regelmatig een dagboek bij. Het was een van die dagboeken waarmee ze in 2007 voor het eerst internationaal in het nieuws kwam nadat ze het was kwijtgeraakt toen het Colombiaanse leger een FARC-kamp onder vuur nam. De dagboeken zijn haar bij het schrijven van haar biografie ongetwijfeld goed van pas gekomen.
In de biografie valt te lezen dat haar moeder haar op een gegeven moment opzoekt in de jungle. Tanja wordt op dat moment al internationaal gezocht. Dat haar moeder haar vertelt hoe ze vooraf te horen heeft gekregen dat ze nooit meer levend uit guerrillagebied zal komen, dringt aanvankelijk nog niet zo tot Tanja door. Pas later beseft ze wat haar moeder ervoor over moet hebben gehad om haar dochter weer te kunnen zien.

Dorpsroddels

Maar van een goed gesprek lijkt het tijdens de ontmoeting maar niet te komen. Moeder vertelt onder meer de laatste roddels uit Denekamp. Iets wat zich letterlijk mijlenver van Tanja's beleefwereld afspeelt. "Verhalen waar ik me helemaal niet meer mee identificeerde. Misschien kan ik de ontmoeting het best samenvatten met te zeggen dat we uit elkaar waren gegroeid."
Tanja Nijmeijer bij vredesbesprekingen in Havana
Tanja Nijmeijer bij vredesbesprekingen in Havana © ANP

Bom met tandenstoker

Ook gaat Tanja in haar bio in op de terroristische activiteiten van de FARC. Over hoe ze ooit samen met collega-strijder Simón een bomaanslag moest plegen op een plek waar geen onschuldige slachtoffers zouden kunnen vallen. Waarbij een tandenstoker dient als ontstekingsmechanisme van het zelf provisorisch in elkaar geknutselde projectiel.
Als ze de bus pakken op weg naar de aanslag, blijkt halverwege dat de tandenstoker ineens is verdwenen. "Het zweet breekt me uit", schrijft Tanja.
Bij de eerstvolgende halte stappen de twee rebellen uit en smijten de bom weg. Als door een wonder gaat die niet af. Het zet Tanja naderhand wel aan het denken. "Dit incident had ook tragisch kunnen aflopen en dan was ik verantwoordelijk geweest voor de dood van wie weet hoeveel onschuldige burgers."

Verbaal op pijnbank

De afgelopen week dook ze onder meer op in de talkshow van Jinek, waarin ze uitgebreid vertelt wat de reden is voor het boek. Er is de afgelopen jaren veel over haar gezegd en geschreven. Met dit boek wil ze geheel haar eigen verhaal kunnen vertellen, zonder dat het door de media wordt gefilterd.
Het optreden leverde de nodige kritiek op. Want, is het wel gepast om op deze manier een podium te bieden aan een terroriste? Het blijft echter zeker niet bij een kritiekloos gesprek, waarin Tanja haar boek mag promoten.
Jinek legt namelijk op de van haar bekende wijze de voormalig guerillastrijder meermalen verbaal behoorlijk op de pijnbank. Vraagt onder meer of de hele strijd van de FARC niet nutteloos is geweest. En of het eigenlijk al die offers waard was. Tanja moest het antwoord daarop schuldig blijven.
Dit incident had ook tragisch kunnen aflopen, dan was ik verantwoordelijk geweest voor de dood van wie weet hoeveel onschuldige burgers.
Tanja Nijmeijer, over een mislukte aanslag

Vooraf ingeseind

Nadat de FARC een vredesakkoord met de Colombiaanse overheid heeft ondertekend, verkaste Tanja met haar Colombiaanse vriend Boris naar Cali. Daar runnen ze tegenwoordig samen met enkele oud-strijders een coöperatie die agrarische producten wil stimuleren, zo schrijft ze aan het eind van haar bio.
Of Tanja's familie wist dat het boek eraan zat te komen? "Ja, dat wisten we. We zijn vooraf ingeseind", zegt een direct familielid van Tanja, dat namens de familie als woordvoerder is aangesteld. "Ik voer inderdaad het woord. Met name om Tanja's ouders te beschermen tegen de media. Of er al veel media hebben gebeld? Eigenlijk niet. Maar misschien weten ze me niet te bereiken."

Ooit terug op Oale groond?

De zegsman heeft Tanja's boek gelezen. "Wat ik ervan vind, daar heb ik geen behoefte aan om op te reageren. En ook de rest van de familie wil niet over het boek praten."
Hij wil niet ingaan op de vraag of de familie het boek voor publicatie heeft kunnen lezen en eventueel inspraak heeft gehad. En hij wil al helemaal niets kwijt over Tanja's achtergronden als guerrillastrijdster. "Tanja heeft haar keuzes gemaakt. Daar hebben wij als familie geen mening over."
Tanja vertelt in het interview met Jinek dat ze dagelijks contact heeft met haar familie in Twente, onder meer via videobellen.
De kans dat de oud-guerilla ooit nog weer terugkeert op oale groond, lijkt nihil. Er loopt immers een internationaal opsporingsbevel tegen haar en zodra ze voet op Nederlandse bodem zet, loopt ze het risico meteen te worden aangehouden en uitgeleverd aan de VS. Mocht de familie Tanja ooit weer in de armen willen sluiten, dan zal dat dus op een plek moeten die voor haar veilig is. Of dat ooit weer zal gebeuren? "Geen idee", zegt het familielid nuchter. "Ik kan niet in de toekomst kijken."

Heb je een nieuwstip of nieuwe informatie? Tip de redactie via WhatsApp of via de mail.