Nieuws

Joost en Anne opnieuw naar Italië, deze keer om de as van moeder én vader uit te strooien: "Worden nu alsnog herenigd"

Het gezin Waanders, met vakantie in de door hen zo geliefde bergen.
Het gezin Waanders, met vakantie in de door hen zo geliefde bergen. © Familie Waanders
Ze hadden zich voorgenomen er nooit meer te komen, die afschuwelijke rampplek. Nadat ze deze zomer met vader Alfred naar Italië waren afgereisd om de as van hun overleden moeder Mariëtte uit te strooien, wordt hun pa getroffen door een hartstilstand en overlijdt. Dochter Anne (20) en zoon Joost (22) uit Sint Isidorushoeve reizen komend voorjaar opnieuw af naar Italië. Deze keer om de as van moeder én vader uit te strooien. "We denken dat ze dit zo hadden gewild."
Het was dit voorjaar internationaal nieuws: een man die naar Italië afreist om de as van zijn overleden echtgenote uit te strooien, een hartstilstand krijgt en overlijdt. Dochter Anne en zoon Joost vertellen tegenover RTV Oost voor het eerst hun verhaal.

'Desnoods in boterhamzakje'

Al toen ze ziek was, had Mariëtte Waanders-Menkehorst aangegeven dat het een van haar laatste wensen was dat haar as zou worden uitgestrooid in het natuurpark aan de rand van het Italiaanse Idromeer. In de buurt van het bungalowpark waar zij en echtgenoot Alfred voor het eerst met vakantie gingen toen Joost nog maar een hummeltje was en Mariëtte zwanger van Anne.
Talloze malen zijn ze er nadien nog geweest. En het liefst zouden Alfred en Mariëtte er ieder jaar vakantie vieren, maar naarmate de kinderen groter worden, willen die ook weleens wat anders. Niettemin is het bungalowpark Tre Capitelli in de loop der jaren voor het hele gezin uitgegroeid tot een tweede thuis.
Voor Mariëtte stond vast dat ze hier eeuwig wilde blijven. Langs Val di Fumo, zoals de bergwandeling heet die zij en Alfred al zovaak hadden gelopen. 'Of in ieder geval een deel van mijn as. Neem het desnoods maar mee in een boterhamzakje', had ze man en kinderen voorgehouden.

Claustrofobisch

Enige eigenzinnigheid en een gevoel voor toch wat harde humor kan haar niet worden ontzegd. Tien jaar geleden is ze al eens genezen van borstkanker, maar als ze buikklachten krijgt en haar arts na een hele reeks medische onderzoeken in oktober 2019 in een slecht-nieuwsgesprek laat weten dat ze uitgezaaide galblaaskanker heeft en hooguit nog drie maanden heeft te gaan, reageert Mariëtte hevig verontwaardigd. Ronduit boos zelfs. Vooral omdat zij iemand is die juist altijd uitgaat van het positieve en denkt in de mogelijkheden die er nog zijn.
'Als u denkt dat u mij in drie maanden in een kist hebt, hebt u het mis. Want ik ben hartstikke claustrofobisch', zegt ze. De arts weet niet wat haar overkomt.
Alfred en Mariëtte Waanders
Alfred en Mariëtte Waanders © Heleen DuLi
"Ook aan slecht nieuws zit altijd nog een positieve kant, vond ma altijd", vertelt Anne, zittend aan de keukentafel van het ouderlijk huis in de nieuwbouwwijk van Sint Isidorushoeve, kerkdorp van Haaksbergen. Zij en broer Joost doen hun verhaal. Met Arjan en Mirjam, al zo'n veertig jaar beste vrienden van hun ouders, als aandachtig toehoorder. Ook Dorien, mantelzorgster van Mariëtte, is aangeschoven. De relatie tussen haar en Joost en Anne is inmiddels meer dan hecht. Bonuszus, noemen ze haar.
Het wordt een avond waarin vooral de dierbare herinneringen aan hun ouders worden opgehaald. En waarbij ondanks de trieste aanleiding de lach overheerst.

Speciale band

Mariëtte legt zich overduidelijk niet zomaar neer bij de onheilstijding van de arts. Ze vraagt een second opinion aan en vindt gehoor bij dr. Mekenkamp, medisch specialist van het ziekenhuis MST in Enschede. De twee bouwen een hele speciale band op. Joost: "Dokter Mekenkamp was enorm begaan met ma. Dacht in mogelijkheden en behandelmethoden, eventueel expertimenteel. Op ma's ziekbed heeft de arts vanaf de skipiste nog een laatste keer met haar gefacetimed. Dat zegt toch wel veel."
De drie maanden die Mariëtte wordt voorgespiegeld, wordt uiteindelijk ruim twee jaar. Na haar overlijden geven Alfred, Joost en Anne de arts een fles wijn. Als blijk van waardering voor al haar goede zorgen en betrokkenheid. De medicus laat de fles een paar maanden onaangeroerd, maar op een zaterdag trekt ze de fles open. Wat blijkt later: ze heeft de fles ontkurkt, juist rond het tijdstip dat Alfred is overleden. "Toch wel heel bijzonder, zoals dat is gelopen", zegt Joost.

Koordirigent

Mariëtte weet dat ze niet beter kan worden, maar is vastbesloten nog zoveel mogelijk van het leven en haar gezin te genieten. En van de muziek, haar grote passie. Anne: "Ze speelde viool. Is ooit begonnen aan het conservatorium, maar toen ze hoorde dat het lastig zou worden om als beroepsmuzikant de kost te kunnen verdienen, ging ze in het bedrijfsleven aan de slag. Van afdelingssecretaresse tot managementassistent."
In haar vrije tijd is Mariëtte dirigent van meerdere koren in de regio. Tot zelfs een paar weken voor haar overlijden. Joost: "Het was fysiek heel zwaar voor haar, maar papa moedigde haar aan om er vooral mee door te gaan. Omdat ze er ook telkens weer helemaal van opleefde."
Dirigeren van koren, de grote passie van Mariëtte. Zelfs tot kort voor haar overlijden,
Dirigeren van koren, de grote passie van Mariëtte. Zelfs tot kort voor haar overlijden, © Familie Waanders
Niets blijft haar bespaard. Tussentijds wordt er begin 2021 ook nog een hersentumor bij haar vastgesteld. Dat komt aan het licht nadat ze na een avondje dirigeren in de kerk ten val komt. Waarbij ze in haar val de wierookstandaard meesleurt, die met donderend geraas naar beneden komt. Na een operatie en bestralingen weet ze wonderwel snel van de hersentumor te herstellen.
Met tussenpozen - onder meer vanwege corona - blijft ze doorgaan met het dirigeren van de diverse koren. Tot het zo'n twee maanden voor haar overlijden echt niet meer gaat. Mariëtte is de 27e december jarig en vastbesloten die dag nog te halen. Maar een paar uur voor haar verjaardag wordt besloten haar in slaap te brengen. Op 29 december 2021 overlijdt ze, slechts 56 jaar oud. "Het duurde nog een paar dagen voordat ze het leven eindelijk losliet."

Scouting

De dreun komt hard aan in het hechte gezin. Alfred en Mariëtte waren dertig jaar getrouwd. Leerden elkaar ooit kennen via de scouting. Anne: "Moeder was klein van stuk en toen ze papa - nogal groot en gespierd - voor het eerst zag, vroeg ze aan een scoutingvriendin: 'Wie is die beer?' Maar die vriendin zei dat hij juist heel erg aardig was."
De vonk slaat over, al duurt het enige tijd voor ze officieel verkering krijgen. Mariëtte is gek van muziek. Klassiek, maar ook pop. En ze is gek van de Top2000. Beiden zijn dol op Phil Collins. Hebben samen zijn laatste concert in het Nijmeegse Goffertpark nog bezocht.
Papa was altijd heel rustig, echt de stabiele factor binnen ons gezin
Zoon Joost
Anne en Joost kijken elkaar vragend aan. Of ze hun vader weleens hebben horen zingen? De een vermoedt van wel, de ander kan het zich niet herinneren. Joost: "Maar papa zei het altijd wel als hij muziek niet leuk vond of een uitvoering van een koor. En hij kon dan ook onderbouwen waarom."
En waar Mariëtte zich beperkt tot de standaardgerechten, is Alfred iemand die graag uitgebreid kookt voor het hele gezin en er op los experimenteert. Joost lacht: "Hij stuurde ma weleens weg uit de keuken en nam het dan van haar over. Of ze kookten samen."

Liefde voor techniek

Maar het is vooral de liefde voor de techniek die bij Alfred overheerst.
Joost: "Papa was een enorme techneut. Alles deed hij zelf. Had de meterkast hier in huis zelf geïnstalleerd. En op zaterdag was hij steevast samen met zijn vader - opa Bennie - hier in de tuin aan het werk. Bovendien was hij getrouwd met zijn werk. Was vaak 's avonds tot middernacht met de laptop bezig. Pas toe ma ziek werd, deed hij het wat rustiger aan. Papa was altijd heel rustig. Echt de stabiele factor binnen ons gezin. Mama was van de lettertjes, papa hielp ons met ons huiswerk wis- en natuurkunde."
Alfred Waanders, familieman en perfectionist.
Alfred Waanders, familieman en perfectionist. © Heleen DuLi
Een echte perfectionist ook. Anne: "Mama was altijd de grote steun en toeverlaat en het klankbord binnen ons gezin. Die rol kreeg papa nu ineens. Daar was hij onzeker over. Vroeg ons ook weleens of hij het wel goed deed."
Joost: "Terwijl hij het juist fantastisch deed."
Een paar maanden voor zijn overlijden, gaat Alfred aan de slag bij het bedrijf PCI in Haaksbergen. Daarvoor werkt hij bij Hecla in Hengelo, maar nadat dit wordt overgenomen door PCI volgt verhuizing naar Haaksbergen, in het pand van het vroegere regionaal bekende bedrijf Leferink Kantoorinstallaties. Waar ook Mariëtte ooit nog heeft gewerkt. Joost: "Daar had hij een nieuwe functie gekregen. Had er enorm veel plezier in."
Alfred heeft overigens samen met een compagnon nog een aantal jaren een eigen bedrijfje gehad, maar hij kiest voor een vast dienstverband als Mariëtte ziek wordt. Hij vindt het ondernemersrisico onder dergelijke omstandigheden te groot.

Eigen uitvaart geregisseerd

Al tijdens haar ziekte regisseert Mariëtte haar eigen uitvaart. De teksten die worden voorgelezen, vanzelfsprekend welke muziek er wordt gedraaid. En iedereen mag zelf weten wat hij of zij die dag draagt, al stelt Mariëtte wel een paar voorwaarden. Zwarte kleding en witte bloemen zijn die dag taboe, zo krijgt iedereen vooraf te horen. En Alfred en haar kinderen krijgen dus te horen waar haar as moet worden uitgestrooid.
Alfred, Joost en Anne vertrekken dit voorjaar naar Italië. Op Koningsdag. Maar eerst eten ze die dag nog taart. Om de 31e trouwdag van Alfred en Mariëtte te vieren. Samen met opa Bennie en oma Jo en oma Riet. Anne: "Eigenlijk wilden we haar as op de 29e uitstrooien - exact vier maanden na haar overlijden - maar omdat er nog lang sneeuw lag, ging het nationaal park pas op zondag 1 mei open. Die zaterdag hebben we nog gezellig met z'n drietjes langs het Gardameer gewandeld en een ijsje gegeten."
Mama was altijd de grote steun en toeverlaat en het klankbord binnen ons gezin, die rol kreeg papa nu ineens
Dochter Anne

'Niet lekker'

Teruggekomen in het appartement, aan het eind van de middag, voelt Alfred zich niet lekker en zegt hij dat hij moet overgeven. Terwijl Anne even naar buiten loopt en Joost in de woonkamer zit, hoort die vanuit de badkamer hoe zijn vader de naam van Anne roept. Het volgende moment gevolgd door een dreun. Hun vader is flauwgevallen. Joost en Anne buigen zich over hem en na een minuut of vijf komt hij weer bij bewustzijn.
Terwijl Anne beeldbelt met Dorien in Sint Isidorushoeve ondersteunt Joost zijn vader. Geholpen door de gealarmeerde campingbaas, een Nederlander die al jaren in Italië woont. Dorien heeft met haar medische achtergrond al snel in de gaten dat het misse boel is. Vooral omdat het gezicht van Alfred grauw wordt en hij een tweede keer wegvalt, waarna hij ijskoud wordt.
Ambulances rukken uit en er wordt een traumaheli ingezet, maar het mag allemaal niet meer baten. Als Joost in de hals van zijn vader voelt, is er al geen hartslag meer. Na in totaal ongeveer een uur van verwoede pogingen is het een Italiaanse arts van de traumaheli die officieel het overlijden vaststelt. Alfred is 58 jaar geworden.
De campingbaas, die Joost en Anne al van kleins af aan kent, ontfermt zich die avond over de broer en zus. Dorien heeft intussen gebeld met Arjan en Mirjam, beste vrienden van Alfred en Mariëtte. Ze reizen dezelfde avond nog af naar Italië. Samen met Dorien en Joost en Anne's oom Raymond. "Een rit van twaalf uur, puur op adrenaline", zegt Dorien.
Achteraf blijkt overigens dat Alfred voor de reis naar Italië al een paar dagen klaagde dat hij zich niet lekker voelt.

Thuisreis

De vier blijven dat weekend bij Joost en Anne. Het wordt een verblijf met een lach en een traan. Beste vriend Arjan: "Toen we naar Italië afreisden, wisten we niet wat we zouden aantreffen. Maar Joost en Anne reageerden heel dapper. Stonden in een soort overlevingsstand. Die maandag hebben we een kaarsje opgestoken. Maar we hebben het in zekere zin ook nog gezellig weten te maken. Door vooral ook veel herinneringen op te halen."
In twee auto's wordt de thuisreis aanvaard. Een mannen- en een vrouwenauto, met in die laatste de urn van Mariëtte die mee terug gaat naar Nederland. Waarbij ook Joost en Anne een deel van de rit voor hun rekening nemen. Als Anne op een bepaald moment commentaar krijgt op haar rijstijl reageert ze resoluut. 'Volgens mij ben ik degene die hier aan het rijden is.' Thuis aan de keukentafel moet ze er nu om lachen.
Mariëtte en Alfred, samen met hun kinderen Joost en Anne een hecht gezin.
Mariëtte en Alfred, samen met hun kinderen Joost en Anne een hecht gezin. © Heleen DuLi
Terug in Nederland is de eerste zorg nu het lichaam van Alfred zo snel mogelijk te repatriëren. Wat nog niet meevalt. Verzekeringsmolens draaien soms langzaam, zeker in het weekend. Maar Arjan bijt zich vast in de zaak en toont zich vastberaden. Ruim een week later wordt Alfred teruggevlogen. Al schrijven de protocollen voor dat dat niet kan vanuit het nabijgelegen Milaan, maar helemaal vanaf vliegveld Rome. Na eerst nog een tocht van 600 kilometer met de rouwwagen wordt Alfred uiteindelijk met vlucht AF-110 naar Nederland overgevlogen.
Joost en Anne staan ineens voor de taak om aan te geven hoe de uitvaart van hun vader eruit moet gaan zien. Waar Mariëtte die hoogstpersoonlijk tot in detail heeft geregisseerd, is er van Alfred niets bekend. Anne: "We hebben zijn Spotifylijst er maar bij gepakt en daar de liedjes vanaf gehaald."

Draad weer oppakken

Broer en zus proberen nu de draad weer op te pakken. Anne volgt een opleiding tot fysiotherapeute, Joost is meer van de techniek; net als zijn vader. Ze weten sinds kort dat ze in hun ouderlijke woning kunnen blijven wonen. Iets wat ze graag wilden, maar bepaald geen vanzelfsprekendheid is voor twee studerende prille twintigers.
Arjan: "Twee directeuren van Alfreds bedrijf PCI zijn hier geweest. Wilden Joost en Anne persoonlijk ontmoeten. Zeiden ook dat ze wilden helpen en dat we niet moesten schromen aan de bel te trekken. Vanuit de vroegere werkgever was er echt alle medewerking."

De Musketiers

Inmiddels heeft zich een netwerkje rond Joost en Anne verzameld dat ze zoveel mogelijk helpt met allerhande praktische zaken. Onder meer met de enorme papierberg en administratieve rompslomp, waar Joost en Anne ineens mee te maken kregen. De Musketiers noemen ze zichzelf in de groepsapp.
Deze Musketiers waren erbij toen op 18 juni Alfreds geboortedag werd gevierd. En toen een hele bijzondere brief werd geopend.
Mariëtte had tijdens haar ziekte namelijk brieven geschreven, gericht aan mensen die haar dierbaar waren. Achttien stuks in totaal. En die zou beste vriendin Mirjam, die ze al kent sinds de middelbare school, dan bezorgen op hun eerste verjaardag na Mariëtte's overlijden. Vriendin Mirjam: "Nee, Alfred heeft die brief dus nooit gehad, want hij overleed kort daarvoor."
Waarop de brief wordt overhandigd aan Joost en Anne. Na die eerst zelf te hebben gelezen, lezen ze de brief voor aan de rest van het gezelschap. Met alle emoties die daarbij komen kijken. Al is er die avond vooral ook volop gelegenheid om het leven te vieren. Joost: "Met een barbecue hier in de tuin."
Al is het gemis er uiteraard nog iedere dag. Dat ze 's avonds met z'n tweetjes aan tafel zitten te eten, samen tv moeten kijken in plaats van met z'n vieren, hun moeder en later hun vader die zijn weggevallen als klankbord.
Joost mist de zaterdagmiddagen, waarop hij zijn vader altijd hielp in de tuin. "En gewoon de knuffels van ma", zegt Anne.
Alfred heeft die brief nooit gehad, hij overleed kort daarvoor
Vriendin Mirjam

Herenigd

Het zijn deze twaalf Musketiers die straks in Italië van de partij zijn. Als straks in het voorjaar de as wordt uitgestrooid. Deze keer de as van Mariëtte én van Alfred. Langs hun gezamenlijke favoriete wandelroute Val die Fumo, in de bergen van Trentino.
Dat Alfreds as daar nu ook wordt uitgestrooid, hadden Joost en Anne ook maar geen moment voor mogelijk gehouden na het onheil dat ze dit voorjaar in Italië overkwam. Anne: "Ik vond het er altijd zo mooi, maar toen we er wegreden, had ik zoiets van: hier kom ik nooit meer. Dit was voor mij echt rampgebied geworden."
Dat Mariëtte wilde dat haar as wordt uitgestrooid, heeft ze heel duidelijk kenbaar gemaakt. Of Alfred dat ook zou willen? Het blijft natuurlijk gissen. Anne: "Want papa heeft het er nooit met ons over gehad. Maar toen ma destijds vertelde over haar laatste wens, heeft hij het nooit hardop gezegd maar we merkten aan alles dat hij het een heel mooi idee vond. We denken dan ook dat ze het beiden zo zouden hebben gewild. Dat ze nu op deze plek worden herenigd."

Heb je een nieuwstip of nieuwe informatie? Tip de redactie via WhatsApp of via de mail.