Nieuws

Politie Oost-Nederland haalt duizenden potentiële cybercriminelen uit anonimiteit: 'We hebben je gezien'

Cybercriminelen slaan regelmatig in Overijssel toe
Cybercriminelen slaan regelmatig in Overijssel toe © RTV Oost / Coen Krukkert
Een nieuwe doorbraak voor het cybercrimeteam van de politie Oost-Nederland. Het team heeft duizenden potentiële Nederlandse cybercriminelen thuis een brief gestuurd of gemaild. Het gaat om gebruikers van een illegaal forum waar gestolen datasets verhandeld werden. De politie wist te achterhalen wie de gebruikers van dat forum waren en haalde het forum offline.
Door de gebruikers - die potentieel cybercriminelen zijn als ze gestolen data kopen of verkopen - een bericht te sturen, wil de politie de forumgebruikers waarschuwen. "Zo laten we ze weten dat ze niet meer anoniem zijn", zegt woordvoerder Marèl van Steenbergen. "Hoewel ze met 'anonieme' gebruikersnamen op het internet actief zijn, wisten we te achterhalen wie ze zijn."

Vriend-in-noodfraude

De gebruikers kwamen naar voren in een groot onderzoek naar computervredebreuk en datadiefstal. Het onderzoek begon in 2021 en begin dit jaar zijn daarvoor drie verdachten aangehouden. Na de aanhoudingen is de politie verdergegaan om ook degene die toegang hebben tot de data te achterhalen. Dat bleken er duizenden te zijn. Zij konden gebruik maken van de tientallen miljoenen persoonsgegevens en pornografisch materiaal die door de aangehouden verdachten zijn buitgemaakt.
Op het forum werden onder andere gestolen datasets met persoonsgegevens verhandeld. Criminelen kopen zulke datasets om bijvoorbeeld vriend-in-noodfraude te plegen. Dat is een vorm van oplichting waarbij je via WhatsApp zogenaamd een dringend verzoek van een vriend of familielid ontvangt met de vraag om snel geld over te maken.
Onder de potentiële cybercriminelen zitten ook minderjarigen. Zij krijgen een gesprek met de politie. Tegelijkertijd met de Nederlandse acties van de politie, vinden soortgelijke acties plaats in het Verenigd Koninkrijk. De politie daar heeft eerder vergelijkbare datasets in kaart gebracht.

Successen

Het is de nieuwste doorbraak van het cybercrimeteam van de politie Oost-Nederland. Sinds een aantal jaar heeft de eenheid een team van experts dat onderzoek doet, criminele systemen kraakt en daders oppakt. Niet alleen hier in Overijssel, maar in grote internationale onderzoeken.
Een van de voorbeelden daarvan is een groot onderzoek dat het team in Oost-Nederland het afgelopen jaar uitgevoerd heeft. "Toen wisten we een malwaretool te vernietigen", legt Yoanne Spoormans van het cybercrimeteam uit.
"Dat was het bekende sms'je dat mensen kregen waarin stond dat hun pakketje van DHL klaar zou liggen. Daar stond dan een link bij en als je daarop klikte, had de crimineel toegang tot een deel van je telefoon. Omdat de malware vervolgens weer alle contactgegevens uit die telefoon gebruikte voor nieuwe sms'jes, kregen ontzettend veel mensen het bericht. We wisten de tool te kraken en het systeem te vernietigen."
Bekijk hoe het cyberteam van de politie Oost-Nederland te werk gaat:

Heb je een nieuwstip of nieuwe informatie? Tip de redactie via WhatsApp of via de mail.