Pleidooi voor monument afgevoerde Joden kamp Conrad Rouveen

"Nog steeds is er geen fatsoenlijk monument in mijn dorp voor de Joden die zijn afgevoerd vanuit Kamp Conrad op 3 oktober 1942. Joden die 'onze' wegen, sloten en begraafplaatsen hebben aangelegd. Ik vind dat beschamend." Was getekend, Geertjan Lassche op zijn facebookpagina.

Lassche wil dat er een monument komt ter nagedachtenis aan dit stukje, ietwat ongemakkelijke, geschiedenis van het dorp Rouveen. Maar vooral pleit hij voor bewustwording van wat er tijdens de Tweede Wereldoorlog is gebeurd. "De huidige infrastructuur is mede aangelegd door Joodse gevangenen, dat lijkt niemand te beseffen."

Erkenning en bewustwording

De bekende documentairemaker uit Rouveen begrijpt dat er ten tijde van de Holocaust heel veel is gebeurd waar de gewone mens niet veel weet van had. Vaak gebeurde het geleidelijk, soms door wegkijken of onwetendheid.

"Ik veroordeel niet de bevolking van toen. Immers, er waren maar weinig die de moed hadden om in verzet te komen. Wel vind ik dat anno nu een kerkdorp, in een open samenleving, als eerste medemenselijkheid moet tonen. Richting vreemden (in het dorp) en ten aanzien van het verleden. Dit had al veel eerder moeten gebeuren. Een monument voor de Joodse dwangarbeiders is maar een symbool, maar het kan nieuwe generaties wel onvergetelijke lessen bieden."

Het eigen rechtvaardigheidsgevoel van Lassche spreekt. "In het verleden sprak ik met de Joodse holocaust-overlevende Coenraad Rood. De man is op 94-jarige leeftijd overleden, maar zijn verhaal is beschamend en zette mij op het spoor van dit stukje Staphorster geschiedenis."

Coenraad Rood (1917-2011) 

Coenraad Rood, de kleermaker uit Amsterdam, zat in werkkamp Conrad en verrichtte daar net als vele andere Joden dwangarbeid. Op 3 oktober 1942, Jom Kipoer, om zeven uur 's ochtends, begon de grootste nachtmerrie van Rood.

Werkkamp Conrad in Rouveen werd ontruimd. Honderden Joden marcheerden, onder begeleiding van zwaar bewapende Duitsers, de poort uit, via het dorp Staphorst, naar het treinstation van Meppel. Coenraad Rood zag hoe dorpelingen achter de gordijnen wegkropen toen de nazi-colonne en Joodse gevangenen voorbij trokken in het halfduister.

De trein in Meppel zat al volgepakt met hun geliefden, familie en bekenden uit Amsterdam, opgepakt tijdens razzia's. Zo gingen de Joden van kamp Conrad via Westerbork naar hun laatste halte, de vernietigingskampen. Slechts 6 van de 344 Joden die in werkkamp Conrad zaten, overleefden de oorlog. 

Fatsoenlijk monument

De oproep van Geertjan Lassche maakt veel los. De reacties onder zijn bericht laten zien dat veel mensen het met hem eens zijn. Lassche doet daarom een oproep aan de burgemeester, wethouders en gemeenteraad van Staphorst. "Kom in het reine met de geschiedenis en fix dat monument, voor 4 mei."

Wat Lassche vooral steekt, is dat mensen die destijds in het gemeentebestuur zaten er vanaf wisten wat er gebeurde. Daarom wil hij dat de gemeente een eerste stap zet voor een monument.

Monument ligt klaar

Journalist Eelco Kuiken uit Zwolle heeft ontdekt dat er al een monument 'klaar' ligt in het depot van Kamp Westerbork, voor 10.000 euro kan dit geplaatst worden bij het voormalige Kamp Conrad.

"In heel Nederland waren er tientallen dit soort werkkampen. Ooit in de jaren 20 gebouwd vanuit de werkverschaffing, later maakten de Duitsers daar 'dankbaar' gebruik van. Maar veel van die kampgeschiedenis is niet bekend bij het grote publiek."

Heb je een nieuwstip of nieuwe informatie? Tip de redactie via een WhatsApp-bericht: 06 - 57 03 33 33.