Hét thema van 2018? De droogte

Gele weilanden en dode vissen: 2018 was één van de droogste jaren ooit. "Te vergelijken met 1976", weet watergraaf Stefan Kuks van het waterschap Vechtstromen. Hij moest afgelopen zomer harde keuzes maken en een verbod instellen. Dat leverde boze brieven en telefoontjes op. "Mensen maken zich zorgen, maar iedereen weet dat we als waterschap proberen het water op de goede plek te krijgen."

Voor de watergraaf was het afgelopen jaar daarom allesbehalve rustig. "Iedereen draaide overuren. Het was ook heel boeiend, als test om te kijken hoe alles werkt. Maar voor boeren en de natuur was het bovenal problematisch. Iedereen maakte zich grote zorgen."

 

Droogste plek van Nederland

Het is een verdeelvraagstuk: sparen, aanvoeren en dan accepteren. Dat laatste is moeilijk. Kuks: "Want dan kun je eigenlijk niets meer doen. Je gaat dan nadenken: 'als we niet meer dan deze hoeveelheid water hebben, dan moeten we naar de toekomst toe meer water gaan sparen in Twente en de Achterhoek'. Want dat waren de droogste plekken in Nederland."

Volgens de watergraaf is dat ook de belangrijkste les van de droogte van 2018: water sparen. "En dat blijft balanceren", zegt Kuks.

Gaan we meer betalen door de droogte?

"Of de waterschapsbelasting omhoog gaat vanwege de droogte? Ook dat is een keuze", vertelt Kuks, die benadrukt dat maatregelen kostbaar zijn.

"Als iemand schade ondervindt, kijken mensen snel naar de overheid. Men wil schade liever niet dragen. Pech moet altijd weg, is het motto. En dat terwijl de weersomstandigheden steeds extremer worden. We zullen moeten accepteren dat we extreme regenbuien krijgen die de kelder of het huis binnenlopen. Zeventig procent van de ruimte is in particuliere handen, dertig procent is in handen van gemeenten, waterschappen en provincies. We zijn niet meer zo gewend aan risico's."

Volgens de watergraaf, die ook bijzonder hoogleraar is aan de Universiteit Twente, lopen we opgeteld in 2050 in Nederland 70 miljard euro aan schade op, door klimaatverandering. "De vraag is: gaan we dat terugbrengen naar 30 miljard? Als we dat willen, zullen we enorm veel moeten gaan doen. Ik vind dat we dat moeten doen. Maar ik vind ook dat het een keuze is, voor een bestuur. Gaan we als overheid meer doen of laten we het de mensen zelf doen."  

De brug bij de A1

Klimaatverandering, energietransitie, de droogte: het zijn abstracte onderwerpen die over de hoofden van veel mensen heen gaan. De watergraaf herkent dit, maar ziet wel dat er een verandering plaatsvindt. "Er is veel aandacht voor. Bovendien doen mensen zélf steeds meer, zoals zonnepanelen of een waterpomp. En ze bergen regenwater; de tegels uit de tuin, de planten er in."

 

Weten we nog wel hoe we met water om moeten gaan? Kuks: "We leven in een delta, we zijn een kwetsbaar land. En dus hebben we dijken aangelegd en de meanders van de rivieren gehaald. Daarmee heb je heel veel berging voor regenwater verloren. We moeten water niet alleen keren, maar ook accommoderen. Dat is een nieuw inzicht. Op de brug bij de A1 bij Deventer zie je dat goed. Daar zijn nevengeulen aangelegd en dat levert ruimte op voor de rivier."

Heb je een nieuwstip of nieuwe informatie? Stuur ons direct een WhatsApp-bericht: 06 - 57 03 33 33.

Meer over dit onderwerp:
Droogte 2018 Stefan Kuks waterschappen Nieuws
Deel dit artikel: