Boeren gebruiken nieuwe schade-app in strijd tegen wilde zwijnen

De boeren lanceren nog dit voorjaar een speciale app voor het melden van schade veroorzaakt door wilde dieren. Daarbij gaat het om de meest uiteenlopende soorten wild: variƫrend van roofdieren tot wolven en vossen tot vogels die fruit kapot pikken. Boeren in Overijssel willen de app bovendien gebruiken als wapen in de strijd tegen de oprukkende wilde zwijnen, die op sommige plekken in deze provincie een regelrechte plaag vormen.

door Jan Colijn

Onder de veehouders is momenteel sprake van grote onrust: ze zijn bang dat wilde zwijnen de gevreesde Afrikaanse varkenspest overbrengen op hun varkens.

De app is ontwikkeld in opdracht van boerenorganisatie LTO en gaat simpelweg de LTO schade-app heten. Volgens boer Dirk Dekker uit het Gelderse Nijkerk, geestelijk vader van de app, is er een half jaar aan gewerkt. "Hij had er eigenlijk al moeten zijn, maar de app kan ieder moment klaar zijn. Hoe dan ook: nog dit groeiseizoen moet hij te gebruiken zijn."

De schade-app is geïnspireerd op een vergelijkbaar systeem zoals verzekeraars dat al gebruiken. Dirk Dekker: "Als je nu schade hebt, moet je achter je computer gaan zitten en 31 muisklikken uitvoeren. Dat moet ook anders kunnen, bedacht ik me."

Tijdrovende meldingen verleden tijd

Nu kunnen de buren schade melden op de website www.faunaschade.nl In een instructiefilmpje gemaakt door een gebruikers is te zien dat het doen van een melding minstens vijf minuten kost.

Met de schade-app kunnen boeren met hun mobieltje een foto van de schade maken en die rechtstreeks doorsturen naar het Faunafonds, dat vervolgens een oordeel moet vellen of het incident in aanmerking komt voor de provinciale schaderegeling.

Alle vormen wildschade
De app kan volgens Dekker voor alle vormen van wildschade worden gebruikt. "Ganzen vormen bijvoorbeeld de grootste bron van schade, maar ook heb je mezen die in de fruitteelt voor problemen zorgen. En dan zijn er natuurlijk herten, dassen, vossen en in de nabije toekomst wolven."

Dan vluchten die wilde zwijnen de Duitse grens over en dan hebben wij ze dus
LTO-regiovoorzitter Ben Haarman

Boeren in Overijssel willen de app straks bovendien gaan gebruiken in hun strijd tegen de wilde zwijnen. Veel van deze zwijnen zijn afkomstig uit Duitsland, waar er veel feller op wordt gejaagd. “Dan vluchten ze de grens over en dan hebben wij ze dus”, aldus Ben Haarman, voorzitter van de regio Noord van boerenorganisatie LTO.

Afrikaanse varkenspest
Boeren in de grensstreek zijn als de dood dat de wilde zwijnen de gevreesde Afrikaanse varkenspest met zich meedragen. Deze Afrikaanse varkenspest – waartegen het nog altijd niet is gelukt een vaccin te ontwikkelen – is van oudsher afkomstig uit Rusland. Maar nadat de ziekte in september vorig jaar ineens opdook onder wilde zwijnen in België, werd ook in ons land groot alarm geslagen. 


Regelrechte plaag
Tegelijk vormen de populaties wilde zwijnen in sommige delen van deze provincie een regelrechte plaag.


Voor de provincie Overijssel was dat eerder al aanleiding het aantal ontheffingen voor het jagen op wilde zwijnen uit te breiden tot zestien gemeenten. De ontheffingen gelden onder meer voor de natuurgebieden Engbertsdijkvenen (regio Kloosterhaar) en het veen bij Haaksbergen. Met name rond Buurse klagen de varkensboeren steen en been over schade die de wroetende beesten aanrichten.


Experiment met jacht
Er zijn twee methoden om op wilde zwijnen te jagen. Bij de zogenoemde bewegingsjacht worden de beesten opgedreven met aangelijnde honden. Bij de drukjacht gebeurt dit met loslopende honden. Deze methode wordt in Duitsland toegepast.


Begin dit jaar werd in Twente, samen met Duitse buurjagers, een proef gehouden met zo’n bewegingsjacht. In drie uur tijd werden 35 wilde zwijnen geteld en werden er vijf doodgeschoten, waarvan vier op Duits grondgebied.

In rap tempo
Volgens Bjorn van der Veen van de jagersvereniging KNJV vermenigvuldigen de wilde zwijnen zich in rap tempo: “Ze leven in groepen die rottes worden genoemd. Al vanaf negen maanden kunnen jonge biggen worden bevrucht. Daarna zijn ze goed voor twee worpen per jaar, waarbij het aantal jonkies varieert van 8 tot 12 biggen. Dan kan het dus snel gaan.”


'Leed niet te overzien'

Volgens varkensboer Wouter Oude Voshaar uit Vriezenveen, dagelijks bestuurder van de Producentenorganisatie Varkenshouderij (POV), is de app in eerste instantie bedoeld om wildschade te melden.

De varkenshouders willen de app echter ook gebruiken om de autoriteiten te laten doordringen van de ernst van de situatie: “Directe schade is vervelend, maar het gevaar van de Afrikaanse varkenspest is nog veel groter. We hopen die ziekte uiteraard buiten de deur te houden, maar gezien de ontwikkelingen en het feit dat die ook in België is geconstateerd, lijkt het een kwestie van tijd tot die hier ook opduikt. En dan is het leed niet te overzien. Dan krijg je de welbekende beelden van hele veestapels die moeten worden geruimd.”


Collega-varkensboer Gerben Dekker, regiovoorzitter van de POV: “Met alle economische gevolgen van dien. In België bijvoorbeeld is de hele exportmarkt totaal in elkaar geklapt.”


Reactie provincie
De provincie Overijssel ziet vooralsnog geen aanleiding om extra maatregelen te treffen, zo meldt een woordvoerder. “We horen vanuit het veld al geluiden dat de verruiming van de jachtontheffing er al toe heeft geleid dat er meer wilde zwijnen dan voorheen worden doodgeschoten.”

Heb je een nieuwstip of nieuwe informatie? Tip de redactie via een WhatsApp-bericht: 06 - 57 03 33 33.