Het jongetje op de meest indrukwekkende Tweede Wereldoorlogsfoto is nu 79 en weet nog hoe hij zich verstopte

Een foto van een jonge moeder die zich met haar zoontje verschuilt in een duiker is verkozen tot meest indrukwekkende oorlogsfoto. Maandag verschijnt het boek 'De Tweede Wereldoorlog in Honderd Foto's' met deze foto op de cover. Het kleine bange jongetje van toen is Hendrik-Jan Kooymans. Hij woont nog altijd op dezelfde boerderij bij Markelo, die 75 jaar geleden beschoten werd.

Kooymans heeft nog een paar herinneringen aan het laatste oorlogsjaar. Hij was toen een jaar of vier. Meerdere keren kroop hij met zijn moeder weg in een duiker vlakbij de boerderij. Op een paar honderd meter van de boerderij waren Duitsers gelegerd en geregeld vlogen de kogels in het rond.

Pijp aan flarden

Kooymans weet nog dat zijn vader en opa in de boerderij bleven toen er weer werd geschoten. "Hij was met mijn opa op de deel, verstopt achter de zaadzakken. Toen schoten ze hem de pijp uit de mond. Hij liet me de stukken zien, een bruine pijp was het. Dat had heel anders kunnen aflopen."

Of Kooymans toen bang was, kan hij zich niet meer herinneren. Op de foto kijkt hij wel wat angstig en recht in de camera. "Het is vast wel beangstigend geweest, maar ik heb er niet alles van meegekregen. Ik was vier, vierenhalf jaar. En het was een veilige plek, heel veilig."

Duiker

De duiker waar de kleine Hendrik-Jan in wegkroop, liep onder de wat hoger gelegen weg door. Dat is nu de N346. Bij de verbreding van de weg is de oude duiker een keer vervangen, maar de plek in het hoge gras onderaan het talud is verder vrijwel onveranderd.

Kooymans weet nog precies hoe hij daar zat. "We zaten dan zo, met de knieën opgetrokken paste het net. Die oude duiker was wel net ietsje groter, het model was anders. Je zat hier toen, net als nu, veilig achter de dijk. Daar kon geen kogel doorheen en ze konden je ook nooit zien."

Professioneel

De foto geeft niet alleen een tijdsbeeld, maar is ook mooi qua belichting en compositie. Hij is dan ook gemaakt door een professionele fotograaf, weet Kooymans te vertellen. "Dat was Hartgerink uit Diepenheim. Hij kwam soms op de fiets bij ons, misschien om wat eten te halen of zo."

Hij had niet verwacht dat het plaatje van hem en zijn moeder zoveel indruk maakt. "Ja, het is leuk, maar ik ben er verder niet zo mee bezig. Ik hoor wel van mensen dat ze het een mooie foto vinden, wel spannend. Dat deze foto nu de beste is, is natuurlijk bijzonder." 

Honderd foto's

De afgelopen maanden zijn in alle provincies foto's van particulieren verzameld die het verhaal van de oorlog vertellen. De mooiste honderd komen in het boek 'De Tweede Wereldoorlog in Honderd Foto's' dat maandag verschijnt.

Tien foto's uit Overijssel zijn in het boek terechtgekomen. Op de omslag staat de bijzondere foto uit Markelo van Hendrik-Jan en zijn moeder. De foto's zijn vanaf maandag ook te zien op www.in100fotos.nl.

Meer verhalen over oorlog en bevrijding vind je op onze vrijheidspagina. Wat er verder in Overijssel gebeurt vanwege 75 jaar vrijheid lees je op de pagina van Overijssel Viert Vrijheid. Veel activiteiten zijn helaas vanwege het coronavirus geschrapt.

Deel dit artikel: